Waarom ik KOJO heet — het verhaal achter de naam
⏱️ 7 minuten leestijd
Er is een vraag die ik vaker krijg dan je zou denken: wat betekent KOJO eigenlijk?
Het antwoord is eenvoudiger dan mensen verwachten, en tegelijkertijd veel groter. KOJO is mijn handtekening: KO van Koumans, JO van Jordy. Maar toen ik de naam samenstelde, ontdekte ik dat 向上 (kōjō | こうじょう) al een bestaand Japans woord is. En die ontdekking veranderde alles.
向上 — wat het betekent
向上 betekent letterlijk: elevatie, verbetering, vooruitgang. Het is een woord dat in Japan dagelijks wordt gebruikt, maar dat een diepte heeft die in één vertaling niet past. Het gaat niet over succes behalen of een doel bereiken. Het gaat over de beweging zelf. Over het feit dat je altijd onderweg bent, en dat die weg de essentie is.
In de Japanse cultuur is dit geen abstract concept. Het zit in de manier waarop een ambachtsman zijn vak beoefent, in de manier waarop een kalligraaf zijn kwast neerzet, in de manier waarop een tuinman zijn tuin onderhoudt. Niet om klaar te zijn. Maar om te blijven bewegen.
向上 — je arriveert nooit. Je bent altijd onderweg. En dat is precies de bedoeling.
Japan en ik — een verhaal dat begon in havo 2
Mijn fascinatie voor Japan begon niet met kunst, niet met een film, niet met een boek. Het begon in een reisbureau in havo 2.
We moesten bij Beeldende Vorming een vakantiekistje maken. Iedereen koos voor de bekende vakantielanden zoals Spanje, Italië of Griekenland. Ik wilde iets anders. Ik ben naar een reisbureau gegaan, heb een reisgids gevraagd en ben gaan bladeren. Ergens in dat boek stuitte ik op Japan. En vanaf dat moment is het gebleven.
Wat me trof was niet de exotiek. Het was de orde. De aandacht. De manier waarop alles een reden leek te hebben. Een theekopje dat niet zomaar een kopje is. Een tuin die niet zomaar een tuin is. Een lege muur die niet zomaar leeg is.
Ik ben later meerdere keren naar Japan gereisd. Ik heb de taal gestudeerd, me verdiept in de filosofie en de esthetiek. Niet als toerist, maar als iemand die iets probeerde te begrijpen. Iets wat ik in mijn eigen werk zocht maar nog niet kon benoemen.
In Japan leerde ik het concept van ma (間) kennen. De tussenruimte. De stilte tussen twee noten. De lege muur naast een schilderij. In de Japanse esthetiek is die leegte niet een gebrek, maar een aanwezigheid. Het is de ruimte die het werk laat ademen.
Dat idee heeft mijn manier van schilderen fundamenteel veranderd. Ik begon minder te doen. Meer te laten. Meer te vertrouwen op wat er niet op het doek staat.
Japan leerde me dat leegte geen afwezigheid is. Het is een keuze. En die keuze zegt meer dan wat je toevoegt.
De ontdekking die alles bevestigde
Toen ik de naam KOJO koos, was het puur intuïtief. KO van Koumans, JO van Jordy. Simpel, persoonlijk, van mij. Maar toen ik de naam intypte in een Japans woordenboek, stond het er gewoon. 向上. Kōjō. Elevatie. Vooruitgang. Verbetering.
Ik zat een tijdje stil.
Het voelde niet als toeval. Het voelde als een bevestiging van iets wat er altijd al was. Alsof de naam al wist wat ik nog aan het ontdekken was. Dat ik niet schilder om aan te komen. Dat ik schilder om te blijven bewegen. Dat elk werk een stap is, geen eindpunt.
KOJO Art is sindsdien niet alleen mijn merknaam. Het is mijn filosofie. Elk schilderij dat ik maak is een uiting van 向上. Niet het resultaat van groei, maar de beweging zelf.
Hoe 向上 zichtbaar is in mijn werk
Als je mijn schilderijen bekijkt, zie je geen verhalen. Geen figuren, geen narratief. Wat je ziet zijn vlakken, lijnen, kleur en ruimte. Maar achter elk werk zit een vraag die ik mezelf stel. Een richting die ik verken. Een stap die ik zet zonder te weten waar ik uitkom.
Dat is 向上 in de praktijk. Niet weten waar je naartoe gaat, maar toch bewegen. Vertrouwen op het proces. Geloven dat de beweging zelf de waarde heeft.
Laat me drie werken uitlichten die deze filosofie op verschillende manieren belichamen.
Noh Player — stilte als taal
Noh-theater is een van de oudste theatertradities ter wereld. De bewegingen zijn traag, bijna onmerkbaar. De maskers zijn uitdrukkingsloos, maar precies daardoor vol betekenis. Een Noh-speler communiceert niet door te doen, maar door aanwezig te zijn. Door de stilte te bewonen.
Dat is wat me trof toen ik dit werk maakte. De figuur staat stil. Er is geen actie, geen drama. En toch is er een enorme spanning aanwezig, precies omdat er zo weinig is. Het is 向上 in zijn meest terughoudende vorm: de beweging die je niet ziet, maar wel voelt.
Pale Divide — de ruimte die ademt
Pale Divide is een color field werk. Twee vlakken, een overgang, een grens die nauwelijks een grens is. Wat het werk doet is ademen. De lege ruimte rondom de kleur is net zo belangrijk als de kleur zelf.
Dit is ma (間) in de praktijk. De tussenruimte is geen leegte die gevuld moet worden. Het is de plek waar het werk tot rust komt, en waar de kijker dat ook mag doen. Ik heb bewust niet meer toegevoegd. Elke extra lijn, elk extra vlak zou iets wegnemen. Pale Divide is af omdat ik gestopt ben met toevoegen.
Arc — één lijn, één beweging
Arc is misschien wel het meest directe voorbeeld van 向上 dat ik ooit heb gemaakt. Één boog. Één beweging. Geen begin, geen einde dat je kunt aanwijzen, alleen de curve zelf.
In de Japanse kalligrafie bestaat het concept van enso (円相): een cirkel die in één penseelstreek wordt getrokken. Het gaat niet om perfectie. Het gaat niet om perfectie. Het gaat om de aanwezigheid van de maker in dat ene gebaar. Niet toevallig heb ik de enso als tattoo. Als herinnering dat de beweging het punt is, niet de bestemming.
Elk werk in mijn collectie is een momentopname van die beweging. Geen van de werken is af in de zin dat het een eindpunt markeert. Ze zijn af in de zin dat ik op dat moment klaar was met die stap. De volgende stap begint op een nieuw doek.
Ontdek de collectie
Elk werk is een stap in de beweging van 向上. Originele schilderijen en prints, wereldwijd verzonden.
Bekijk de collectieVeelgestelde vragen
Wat betekent KOJO?
KOJO is de merknaam waaronder ik, Jordy Koumans, schilder en verkoop. KO staat voor Koumans, JO voor Jordy. Tegelijkertijd is 向上 (kōjō) een Japans woord dat elevatie, verbetering en vooruitgang betekent.
Heeft KOJO Art iets met Japan te maken?
Japan heeft een grote invloed gehad op mijn manier van werken en denken. Ik heb de taal gestudeerd, de cultuur bestudeerd en ben er meerdere keren geweest. De Japanse filosofie van het proces, van ma (間) en van voortdurende verbetering zit diep in mijn werk.
Zijn de werken van KOJO Art originelen of prints?
Beide. Ik maak originele acryl en olieverfschilderijen, en daarnaast zijn er prints beschikbaar van geselecteerde werken. Alle werken worden wereldwijd verzonden.
Waar kan ik de collectie bekijken?
De volledige collectie is te zien op kojoart.com. Originele werken en prints zijn direct te bestellen.
Gerelateerde artikelen
Over KOJO Art
KOJO Art is de merknaam waaronder ik, Jordy Koumans, schilder en verkoop. Ik maak abstracte en color field schilderijen in acryl en olieverf, en prints van geselecteerde werken. Gebaseerd in Tilburg, verzend ik wereldwijd. 向上 — altijd in beweging.
